Thiềm Thừ

Thứ Ba, 17 tháng 12, 2013

Trường Sa qua từng bức ảnh - bài 9: Phan Vinh, đảo mang tên người anh hùng

Đảo Phan Vinh năm 2011

Đảo Phan Vinh (Pearson Reef) thuộc cụm đảo Trường Sa, nằm ở vĩ độ 08⁰58’00’’ Bắc, kinh độ 113⁰41’30’’ Đông, ở đầu Đông Bắc rạn san hô Pearson Reef hình vành khuyên dài khoảng 5 hải lý, theo hướng Đông Bắc – Tây Nam. Có hình dạng tự nhiên gần tròn, đường kính chỉ khoảng 80m, đảo Phan Vinh là đảo nhỏ nhất trong 9 đảo nổi ở quần đảo Trường Sa được Việt Nam đóng giữ. Tuy nhỏ bé, nhưng đảo Phan Vinh có vị trí chiến lược quan trọng, ở giữa quần đảo Trường Sa, gần như cách đều 3 đảo đang bị Trung Quốc chiếm đóng là Gạc Ma, Chữ Thập và Châu Viên với khoảng cách trên 50 hải lý.

Ảnh vệ tinh đảo Phan Vinh

Đảo Phan Vinh năm 1990 – ảnh tư liệu

Trước năm 1978, đảo Phan Vinh có tên là Hòn Sập. Đầu năm 1978, tình hình ở khu vực quần đảo Trường Sa diễn biến phức tạp, Philippines đưa quân chiếm đóng bãi An Nhơn (cồn san hô Lan Can, Lankiam Cay, đá Panata), một số nước đưa nhiều tàu thuyền đến khu vực quần đảo Trường Sa. Quân chủng Hải quân quyết định, phải nhanh chóng tổ chức lực lượng đóng giữ các đảo Trường Sa Đông, Sinh Tồn Đông, Hòn Sập, An Bang. Ngày 30/3/1978, một phân đội gồm 31 người của trung đoàn 146, Vùng 4 Hải quân do Thiếu úy Vũ Xuân Hà chỉ huy, có Trung đoàn trưởng Cao Ánh Đăng đi cùng trên tàu 680 thuộc Đoàn 128 đã ra đóng giữ đảo Hòn Sập.

Đảo Phan Vinh năm 1988 – ảnh Nguyễn Viết Thái

Đảo Phan Vinh năm 1990 – ảnh tư liệu

Ngày 7/5/1978, Tư lệnh Hải quân Giáp Văn Cương và Chính ủy Hải quân Hoàng Trà ra đảo Hòn Sập kiểm tra. Tại đây, Tư lệnh Giáp Văn Cương đề nghị đổi tên đảo Hòn Sập thành đảo Phan Vinh, mang tên Anh hùng liệt sĩ, Trung úy Nguyễn Phan Vinh, thuyền trưởng của tàu 235 trong đoàn tàu không số, đường Hồ Chí Minh trên biển.

Ca sĩ Anh Đào đơm cúc áo cho lính đảo Phan Vinh, tháng 5/1988

– ảnh Nguyễn Viết Thái

Lính đảo Phan Vinh

Vào đảo Phan Vinh bằng xuồng

So với các đảo nổi trên quần đảo Trường Sa, điều kiện sinh hoạt ở đảo Phan Vinh khó khăn hơn. Đảo nhỏ, chỉ có cát san hô trắng trơ trọi, không có nước ngọt, không có cây xanh, mỗi khi có dông gió lớn, sóng đánh bụi nước biển từ bên này sang bên kia, phủ khắp đảo. Những năm đầu từ 1978 đến 1981, bộ đội ở nhà tạm cao chân, mái tôn, chật chội, nóng bức. Qua nhiều lần tôn tạo, đảo Phan Vinh đã được mở rộng hơn, các công trình trên đảo đã khá khang trang. Bên cạnh điểm đảo nổi (Phan Vinh A), ta xây dựng thêm điểm đảo chìm Phan Vinh B, cách đảo Phan Vinh A gần 5 hải lý về phía Tây.

Bia chủ quyền mới trên phần mới tôn tạo, đảo Phan Vinh A – ảnh Đại Điền

Đảo Phan Vinh B năm 2011

Đảo Phan Vinh B năm 2013 – ảnh Đại Điền

Những người lính đến đảo Phan Vinh làm nhiệm vụ

Nguyễn Đình Quân

Trường Sa qua từng bức ảnh - bài 8: Đảo Sinh Tồn Đông

Toàn cảnh đảo Sinh Tồn Đông

Đảo Sinh Tồn Đông (Đá Nhám, Đá Grisan, Sin Cowe East island, Grierson Reef) thuộc cụm đảo Sinh Tồn, ở vĩ độ 09⁰54’09’’ Bắc, kinh độ 114⁰35’51’’ Đông, cách đảo Sinh Tồn 14 hải lý về phía Đông, cách Cam Ranh 343 hải lý về phía Đông Đông Nam. Chỉ cách đảo Sinh Tồn Đông 4 hải lý về phía Tây Bắc là đá Huy Ghơ (đá Tư Nghĩa, Hughes Reef) đang bị Trung Quốc chiếm đóng, cách đảo Sinh Tồn Đông 8 hải lý về phía Đông Bắc là bãi Ba Đầu (Whitsun Reef/Whitson Reef) cũng thường xuyên bị Trung Quốc dòm ngó.

Ảnh chụp đảo Sinh Tồn Đông từ vệ tinh

Phần phía Bắc đảo Sinh Tồn Đông

Đảo nằm theo hướng Bắc Tây Bắc – Nam Đông Nam, dài khoảng 200m, rộng 40m, cao khoảng 2,5m – 3m khi thủy triều xuống thấp nhất. Hai đầu đảo có bãi cát di chuyển theo mùa, bãi cát ở đầu Bắc đảo dài hơn bãi cát ở đầu

Nam

. Nền san hô quanh đảo kéo dài từ chân đảo ra khoảng 300m – 400m, nhô cao hơn mặt nước 0,5m-0,6m khi thủy triều thấp nhất.

Phần Nam đảo Sinh Tồn Đông

Trên bãi cát phía Nam đảo Sinh tồn Đông

Đầu năm 1978, tình hình ở khu vực quần đảo Trường Sa diễn biến phức tạp, Philippines đưa quân chiếm đóng bãi An Nhơn (cồn san hô Lan Can, Lankiam Cay, đá Panata), một số nước đưa nhiều tàu thuyền đến khu vực quần đảo Trường Sa. Quân chủng Hải quân quyết định, phải nhanh chóng tổ chức lực lượng đóng giữ các đảo Đá Giữa (Trường Sa Đông), đá Grierson (Sinh Tồn Đông), Hòn Sập (Phan Vinh), An Bang. Ngày 15/3/1978, tàu 679 của Hải đoàn 128 đưa lực lượng của Lữ đoàn 146 cùng một số cán bộ của Bộ Tham mưu Hải quân đổ bộ lên đá Grierson.

Xây dựng công trình lâu bền trên đảo Sinh Tồn Đông, năm 1980 - ảnh tư liệu

Sinhtondong1995.jpg: Đảo Sinh Tồn Đông năm 1995 – ảnh tư liệu

Ngày 25/4/1978, khi ra kiểm tra đá Grierson cùng Chính ủy Quân chủng Hải quân Hoàng Trà, Tư lệnh Quân chủng Hải quân Giáp Văn Cương đề nghị đổi tên đá Grierson thành đảo Sinh Tồn Đông.

Trung tâm đảo Sinh Tồn Đông, năm 2012

Bia chủ quyền mới trên đảo Sinh Tồn Đông – ảnh Đại Điền

Tại đảo Sinh Tồn Đông, lần đầu tiên Trung đoàn 83 Công binh xây dựng nhà cao chân trên đảo từ các vật tư sẵn có, phù hợp với điều kiện tự nhiên của đảo Sinh Tồn Đông, với khả năng của ta và tình hình khẩn trương lúc đó. Đây là kinh nghiệm rất quý báu, để sau này làm nhà cao chân trên các đảo chìm những năm 1987 – 1988.

Đội văn nghệ Hành trình tuổi trẻ vì biển đảo quê hương 2013 biểu diễn trên đảo Sinh Tồn Đông – ảnh Trường Phong

Hẹn gặp lại, Sinh Tồn Đông

Nguyễn Đình Quân

Thứ Hai, 16 tháng 12, 2013

Trường Sa qua từng bức ảnh - bài 7: Đảo An Bang, “lò vôi” của Trường Sa

Đảo An Bang hiện nay – ảnh Đại Điền

Đảo An Bang (Amboyna Cay) thuộc cụm đảo An Bang (cụm Thám Hiểm) ở vĩ độ 07⁰52’00’’ Bắc, kinh độ 112⁰54’30’’ Đông, là đảo ở thấp nhất về phía Nam trong số 21 đảo do Việt Nam đóng giữ ở quần đảo Trường Sa (mũi Cà Mau, cực Nam đất liền Việt Nam ở vĩ độ 8⁰30’ Bắc, cao hơn đảo An Bang khoảng 0⁰40’).

Đảo An Bang – ảnh Đại Điền

Đảo dài khoảng 220m, chỗ rộng nhất khoảng 100m, diện tích khoảng 16.000m2, nằm theo hướng Bắc – Nam trên một rạn san hô hình nấm. Bờ Tây đảo là một dải cát hẹp, bờ Nam có bãi cát xê dịch theo mùa, từ tháng 4 đến tháng 7 được bồi thành bãi cát dài, từ tháng 8 bãi cát này dịch sang bờ phía Đông. Nền san hô quanh đảo rất hẹp, cách xa đảo chưa đầy 1 hải lý, đáy biển đã sâu hàng ngàn mét. Hầu như quanh năm ở đảo An Bang có sóng lớn, ngay cả trong mùa thời tiết thuận lợi nhất, việc ra vào đảo An Bang vẫn rất khó khăn, khó nhất trong các đảo ở quần đảo Trường Sa. Mùa hè, thời tiết ở đảo An Bang rất nóng, oi bức, nên đảo còn được gọi là “lò vôi của Trường Sa”.

Đảo An Bang, tháng 4/1979 – ảnh tư liệu

Đội văn nghệ đảo An Bang, năm 1982 – ảnh tư liệu

Năm 1963, chính quyền Sài Gòn đã cho xây bia chủ quyền Việt

Nam

ở đảo An Bang, nhưng sau đó không tổ chức đóng quân trên đảo. Đầu năm 1978, tình hình ở khu vực quần đảo Trường Sa diễn biến phức tạp, một số nước đưa nhiều tàu thuyền đến khu vực quần đảo Trường Sa, Philippines đưa quân chiếm đóng cồn san hô Lan Can (đá An Nhơn, Lankiam cay, đá Panata). Quân chủng Hải quân quyết định, phải nhanh chóng tổ chức lực lượng đóng giữ các đảo Trường Sa Đông, Sinh Tồn Đông, Phan Vinh, An Bang.

Ngày 10/3/1978, một lực lượng của Trung đoàn 146 (từ ngày 12/2/1979 được nâng cấp thành Lữ đoàn 146), Vùng 4 Hải quân, do Trung đoàn trưởng Cao Ánh Đăng chỉ huy, cùng một phân đội đặc công nước của Lữ đoàn 126, đi trên tàu HQ601 của Lữ đoàn 125 đã ra đóng giữ đảo An Bang. Tháng 11/1978, Hải quân

Malaysia

đã cho tàu vây ép đảo An Bang liên tục 11 ngày đêm. Nhưng trước thái độ kiên quyết bảo vệ chủ quyền của đơn vị đóng giữ đảo An Bang, đối phương đã phải rút khỏi khu vực.

Đảo An Bang năm 1993 – ảnh tư liệu

Đảo An Bang năm 1995 – ảnh tư liệu

Đèn biển đảo An Bang được thiết lập năm 1995, độ cao tâm sáng 22,2m, tầm hiệu lực ánh sáng 15 hải lý – ảnh tư liệu

Ở cách đảo Trường Sa 75 hải lý về phía Đông Nam, cách đảo gần nhất là đảo Thuyền Chài 27 hải lý về phía Tây Nam, cách cụm nhà giàn DK1 ở Ba Kè, Vũng Mây khoảng 70 hải lý về phía Đông, Đảo An Bang như cầu nối giữa quần đảo Trường Sa với khu vực nhà giàn DK1 ở thềm lục địa phía Nam của Tổ quốc. Với vị trí đó, đảo An Bang có vai trò rất quan trọng trong việc phát hiện từ xa, ngăn chặn hoạt động của máy bay quân sự và tàu thuyền nước ngoài xâm phạm chủ quyền của Việt Nam.

Bia chủ quyền mới trên đảo An Bang – ảnh Đại Điền

Đèn biển đảo An Bang hiện nay – ảnh Đại Điền

Bí thư Tỉnh đoàn Phú Khánh Đinh Thanh Đồng (đội mũ, bên phải) và Bí thư Thành đoàn Nha Trang Huỳnh Hữu Ngân (đội mũ, bên trái) trên đảo An Bang, tháng 6/1988 – ảnh Lý Bá Lin

Nguyễn Đình Quân

Chủ Nhật, 15 tháng 12, 2013

Trường Sa qua từng bức ảnh - bài 6: Thị trấn Trường Sa

Một phần bức phù điêu bằng gốm ở trước nhà chỉ huy, đảo Trường Sa

Đảo Trường Sa (Trường Sa Lớn, Spratly Island, Storm Island) là một đảo san hô ở vĩ độ 08⁰38’30’’ Bắc, kinh độ 111⁰55’55’’ Đông, cách Cam Ranh khoảng 256 hải lí về phía Đông Nam, cách Vũng Tàu 310 hải lý về phía Đông Đông Nam.

Ảnh vệ tinh đảo Trường Sa, tháng 5/2004

Cây tra cổ thụ trên đảo Trường Sa

Đảo Trường Sa có dạng tam giác vuông, với cạnh huyền nằm theo hướng Đông Bắc - Tây Nam, dài 630m, rộng tối đa 300m, diện tích 0,15 km2, là đảo có diện tích tự nhiên lớn thứ tư trong quần đảo Trường Sa. Khi thuỷ triều xuống thấp nhất, đảo cao khoảng 3,4m- 5 m so với mực nước biển. Một số nơi trên đảo có thể đào giếng, lấy nước lợ để tắm, giặt và tưới cây.

Đảo Trường Sa năm 1989 – ảnh tư liệu

Đầu năm 1974, quân đội Việt Nam Cộng hòa đóng giữ đảo Trường Sa. Tuy nhiên, cho đến tháng 4/1975, căn cứ trung tâm của quân Việt Nam Cộng hòa đồn trú tại quần đảo Trường Sa không phải ở đảo Trường Sa, mà ở đảo Nam Yết. Ngày 29/4/1975, Hải quân Nhân dân Việt Nam tiếp quản đảo Trường Sa. Năm 1985, đơn vị bảo vệ đảo Trường Sa được tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Dưới nắng như đổ lửa, chiến sĩ Trung đoàn 83 Công binh Hải quân đào đá san hô để xây dựng công trình, tháng 4/1996

Phân đội cao xạ đảo Trường Sa luyện tập sẵn sàng chiến đấu bảo vệ đảo,

tháng 4/1996

Thiềm Thừ tặng quà của báo Tiền Phong cho đảo Trường Sa, tháng 4/1996

– ảnh Lưu Quang Phổ

Hiện nay, đảo Trường Sa là đảo lớn nhất trong các đảo ở quần đảo Trường Sa do Việt Nam kiểm soát, là trung tâm thị trấn Trường Sa, huyện Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa. Năm 1977, một đường băng dã chiến được xây dựng trên đảo. Đến năm 2004, đường băng này được thay thế bằng một đường băng đạt tiêu chuẩn cấp III, đáp ứng yêu cầu sử dụng các loại máy bay cánh bằng chở khách. Đảo có cảng cá, Trạm Khí tượng Hải văn Trường Sa, đèn biển Trường Sa, chùa Trường Sa, Nhà khách thủ đô, trường tiểu học…

Toàn cảnh đảo Trường Sa năm 2012 – ảnh Lê Văn Hùng

Chùa Trường Sa

Đèn biển đảo Trường Sa được thiết lập đầu năm 2010, độ cao tâm sáng 25m, tầm hiệu lực ánh sáng ban ngày 14,4 hải lý, ban đêm 18,5 hải lý

Cha con bé Nguyễn Ngọc Trường Xuân, em bé sinh ra trên đảo Trường Sa ngày 4/4/2011 sau một ca mổ đẻ do các thầy thuốc ở đảo Trường Sa thực hiện, với sự hỗ trợ của các bác sĩ Bệnh viện Quân y 175, TP. Hồ Chí Minh và Bệnh viện Đa khoa Khánh Hòa, qua một cầu truyền hình đặc biệt – ảnh chụp ngày 16/5/2013

Nhà tưởng niệm Bác Hồ tại đảo Trường Sa

Quốc kỳ ghép bằng bốm, diện tích 310m2 trên nóc hội trường đảo Trường Sa,

được khánh thành ngày 6/6/2012

Cầu cảng Trường Sa năm 1995 – ảnh Viết Hiền

Cầu cảng Trường Sa năm 2013

Nguyễn Đình Quân

Trường Sa qua từng bức ảnh - bài 5: đảo Sinh Tồn

Đảo Sinh Tồn, nhìn từ phía Đông, bên trái là Nhà văn hóa đảo Sinh Tồn, bên phải là trụ sở UBND xã Sinh Tồn

Đảo Sinh Tồn (Sin Cowe Island) ở vĩ độ 09⁰53’07’’ Bắc, kinh độ 114⁰19’46’’ Đông, cách Cam Ranh 300 hải lý về phía Đông Đông Nam, cách đảo Nam Yết 18 hải lý về phía Nam, cách đảo Trường Sa 163 hải lý về phía Đông Đông Bắc. Đảo cùng với đảo Sinh Tồn Đông và nhiều rạn san hô như đá Cô Lin, đá Gạc Ma, đá Len Đao, đá Ba Đầu… hợp thành rạn san hô Union Bank, ở giữa quần đảo Trường Sa. Nằm trên một nền san hô ngập nước rộng 300m-600m tính từ bờ đảo, đảo Sinh Tồn trải dài theo hướng Đông – Tây, chiều dài hơn 400m, chiều rộng 140m, diện tích khoảng 0,06km2.

Đảo Sinh Tồn, nhìn từ phía Tây Bắc

Hai đầu đảo có hai doi cát xê dịch theo mùa gió, doi cát phía Đông rộng hơn doi cát phía Tây. Đất trên đảo là cát san hô, chỉ phù hợp với các loại cây nước lợ như mù u, phong ba, muống biển, cây bàng quả vuông, cây bão táp…

Ảnh vệ tinh đảo Sinh Tồn năm 2006

Bài vị liệt sĩ hy sinh ở đảo Gạc Ma và đảo Len Đao ngày 14/3/1988

trong chùa Sinh Tồn

Đầu năm 1974, quân đội Việt Nam Cộng hòa đóng giữ đảo Sinh Tồn. Sau khi đặc công Hải quân Nhân dân Việt Nam giải phóng các đảo Song Tử Tây (14/4/1975) và Sơn Ca (25/4/1975), tối 26/4/1975 các đơn vị quân đội Việt Nam Cộng hòa ở các đảo còn lại tại quần đảo Trường Sa là Nam Yết, Sinh Tồn và Trường Sa được lệnh rút. Gần trưa ngày 28/4/1975, quân ta lên đảo Sinh Tồn.

Đảo Sinh Tồn năm 1975 – ảnh tư liệu

Xây kè chắn sóng đảo Sinh Tồn, năm 1994 – ảnh tư liệu

Tốp ca đảo Sinh Tồn trong buổi giao lưu văn nghệ chào năm mới 2012,

đêm 31/12/2011

Từ một hòn đảo hoang vu, hầu như không có cây cối, điều kiện sống rất khó khăn, ngày nay đảo Sinh Tồn là một trong ba đảo của quần đảo Trường Sa có dân thường Việt Nam cư trú, nơi đặt trụ sở UBND xã Sinh Tồn, huyện Trường Sa, tỉnh Khánh Hòa. Nơi đây có đèn biển được thiết lập tháng 10/2012, với tâm sáng ở độ cao 25m, tầm hiệu lực ánh sáng 20 hải lý, có chùa Sinh Tồn. Trường tiểu học Sinh Tồn cũng đang được xây dựng.

Chùa Sinh Tồn

Đèn biển đảo Sinh Tồn

Các thầy giáo và học trò trên đảo Sinh Tồn, tháng 5/2013

Hẹn gặp lại, Sinh Tồn

Nguyễn Đình Quân